2025 жылдың 18 шілдесінде сағат 16:00-де Әбілхан Қастеев атындағы ҚР Мемлекеттік өнер музейінің қорынан алынған «МЕРЕЙТОЙ ИЕЛЕРІ-2025» көрмесі ашылады.
Ұсынылып отырған көрме 2025 жылы мерейтойы атап өтілетін белгілі қылқалам шеберлерінің шығармашылығына арналған. Экспозицияға бейнелеу өнерінің дамуына елеулі үлес қосып, еліміздің мәдени өмірінде өшпес із қалдырған суретшілердің туындылары қойылған. Бұл көрме ХХ ғасырда қазақстандық бейнелеу өнері мектебінің қалыптасу кезеңінде еңбек еткен әр буын өкілдерінің шығармашылығын тоғыстырады. Әр суретшінің өмір жолы мен шығармашылық тағдыры өз алдына дара болғанымен, олардың барлығын өнерге деген шексіз сүйіспеншілігі мен адалдығы біріктіреді. Олардың кейбірі үшін Қазақстан екінші Отанға айналды. Суретшілер өз еңбектерін осы елге, оның дархан даласына, көркем табиғатына, бай мәдениетіне және қонақжай халқына арнады. Солардың ішінде: Хлудов Николай Гаврилович (1850-1935), Антощенко-Оленев Валентин Иосифович (1900-1984), Каптерев Валерий Всеволодович (1900-1985), Глебова Татьяна Николаевна (1900-1985), Горовых Анатолий Данилович (1925-1992), Антонюк Михаил Яковлевич (1935-1993).
Николай Хлудов Қазақстанға XIX ғасырдың соңында келді. Оның шығармашылығы XIX ғасырдағы реалистік кескіндеме мектебі қазақ жерінде кеңінен танылып, жалғасын табуына ықпалы зор болды.
Суретші Орта Азия мен Қазақстанды аралап, жергілікті тұрмыс пен табиғат көріністерін бейнелейтін көптеген суреттер салды. Сол көріністер кейін кескіндемелік туындыларға арқау болды. 1921 жылы ол Верный қаласында (қазіргі Алматыда) алғашқы көркемсурет студиясын ашты.
Қазақстанның бейнелеу өнерінде Қазақ КСР-інің халық суретшісі Молдахмет Кенбаевтың шығармашылығы ерекше орын алады. Ол – республиканың шегінен тыс академиялық көркем білім алған алғашқы қазақ суретшілерінің бірі. Оның туындылары даралық сипатымен, осы заманға сай терең мазмұнымен және ұлттық болмысымен ерекшеленеді. Хакімжан Наурызбаев – ұлттық мүсін өнерінің негізін қалаушы, Қазақстан Республикасының халық суретшісі. Ол мәдениет пен өнер қайраткерлерінің портреттер галереясын жасап, еңбек ерлерінің келбетін сомдады. Валентин Антощенко-Оленев – республикадағы аса көрнекті график-суретшілердің бірі болған. Оның шығармашылығы жанр, тақырып және көңіл-күй тұрғысынан алуан түрлі. Суретшінің сүйікті техникасы – ақ-қара линогравюра. Бұл әдіс арқылы ол түрлі тақырыптарды шебер бейнелеген.
Көрме – шеберлерге көрсетілген құрметтің белгісі ғана емес, сонымен қатар олардың көзқарасымен сол дәуірге қайта қарау мүмкіндігі. Қылқалам шеберлерінің шығармашылық мұрасы өмір сүруін тоқтатпайды, ол шабыт береді, жүректі тербейді, өткеннің үнін жеткізеді және ең маңыздысы – шексіз уақыт пен кеңістіктегі адам болмысының мәнін еске салады.
Биыл Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген өнер қайраткері, Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, «Парасат» орденінің иегері, қазақстандық мүсіншілердің бірнеше буынына ұстаз болған Сергебаев Ескен Аманжолұлының 85 жылдық мерейтойы да аталып өтуде. Ол бар өмірін өнерге арнады. Шығармашылық жолын 1960-жылдары, Қазақстан өнеріндегі жаңа буынның қалыптасу кезеңінде бастады. Көрмеде оның да бірқатар туындылары ұсынылады.
Хлудов Николай Гаврилович (1850-1935) – 175 жас
Қазақ КСР еңбек сіңірген өнер қайраткері, Антощенко-Оленев Валентин Иосифович
(1900-1984) – 125 жас
Каптерев Валерий Всеволодович (1900-1985) – 125 жас
Глебова Татьяна Николаевна (1900-1985) – 125 жас
ҚР Халық суретшісі, Наурызбаев Хакімжан Есмаханұлы (1925-2009) – 100 жас
Қазақ КСР Халық суретшісі, Кенбаев Молдахмет Сыздықұлы (1925-1993) – 100 жас
Горовых Анатолий Данилович (1925-1992) – 100 жас
ҚР еңбек сіңірген өнер қайраткері, Антонюк Михаил Яковлевич (1935-1993) – 90 жас
ҚР еңбек сіңірген өнер қайраткері, Сергебаев Ескен Аманжолұлы. 1940 д.к. 85 жас.
Экспозиция тамыз айының 18-не дейін жалғасады.
Көрме жетекшісі – Әбілдаева Лаура,
«Қазақстан бейнелеу өнері» бөлімінің аға ғылыми қызметкері
